Nieuws: uitwendige versie
Onnodige keizersneden voorkomen door uitwendige versie 09-06-2008
Een keizersnede is lang niet altijd nodig als een kind aan het einde van de zwangerschap niet met zijn hoofdje naar beneden ligt maar met zijn billen. Via een uitwendige versie kan bijna de helft van alle stuitliggingen ongedaan worden gemaakt. Dan hoeft er niet te worden gesneden, wat de risico's voor moeder en kind vermindert. Een stuitligging komt ongeveer 8.000 keer per jaar voor.
Dat meldt het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde in een artikel van gynaecologen mw. S.M.I. Kuppens, dr. T.H.M. Hasaart, verloskundigen mw. M.W.P. van der Donk en mw. dr. H.A.A. Wijnen en hoogleraar prof. dr. V.J.M. Pop uit het Catharina-ziekenhuis te Eindhoven.
Normaal gesproken ligt een baby aan het einde van de zwangerschap met het hoofdje naar beneden. Bij 3 tot 5% van vrouwen met een zwangerschap langer dan 36 weken heeft de foetus een stuitligging. Dat betekent dat het kontje of de voetjes het laagst liggen. Het aantal keizersneden bij stuitligging is in de afgelopen jaren fors toegenomen van 50% in 2000 tot 80% in 2006. Dit terwijl een keizersnede nadelen heeft zoals de kans op overlijden en een forse toename van complicaties bij toekomstige zwangerschappen.
De uitwendige versie bestaat al decennia lang. Maar in 2003 ontwikkelden de Eindhovense onderzoekers een speciaal protocol om de baby van stuitligging naar hoofdligging te draaien, de zogenoemde uitwendige versie. Hierbij wordt de stuit uit het bekken geduwd, terwijl een tweede verloskundige hulpverlener het foetale hoofd richting bekkeningang duwt.
Dit protocol werd in de periode 2004-2006 uitgevoerd bij 209 zwangere vrouwen. Bij 46% bleek de uitwendige versie succesvol.
Volgens de onderzoekers is het routinematig uitvoeren van uitwendige versie een eerste vereiste voor goede expertise. In een verloskundigenpraktijk doen zich per jaar 3 tot 5 stuitliggingen voor. Op basis van dit kleine aantal kan men geen goede expertise opbouwen, zo stellen de onderzoekers. Een gynaecoloog die incidenteel een versie uitvoert, zal ook niet genoeg handigheid opbouwen. 'Daarom pleiten wij voor het opzetten van een polikliniek voor uitwendige versie met een vast team van getrainde verloskundigen of gynaecologen. Elke zwangere met een kind in stuitligging moet deze mogelijkheid aangeboden krijgen', aldus de artsen.
Het team benadrukt bovendien dat deze speciale polikliniek niet alleen leidt tot een afname van moedersterfte, maar ook tot een aanzienlijke kostenbesparing voor de gezondheidszorg. Een keizersnede kostte in 2006 circa 5.600 euro en een bevalling na versie 1.000 euro. Een verschil van 4.600 euro. Op een landelijke schaal van 8.000 stuitliggingen per jaar zou dit een aanzienlijke besparing betekenen.
Bron: NTVG/KNOV
