Wat kun je beter laten staan?
De toxoplasmoseparasiet is voor een volwassene ongevaarlijk. Als je ermee besmet raakt, merk je er soms niets van of je voelt je misschien moe en hebt wat verhoging van temperatuur. Als een ongeboren kind er echter mee besmet raakt, kan het zeer ernstige gevolgen hebben, vooral in de eerste maanden van de zwangerschap. Als je de infectieziekte toxoplasmose al gehad hebt voordat je zwanger wordt, ben je er daarna immuun voor en loopt jouw kindje tijdens de zwangerschap minder gevaar, maar het blijft opletten.
Er zijn verschillende manieren waarop je besmet kunt worden met toxoplasmose: via kattenpoep, via rauw vlees en via rauwe groenten.
Toxoplasmose is een parasiet die voorkomt in de ontlasting van katten, vooral van jonge diertjes. Tijdens de zwangerschap is het belangrijk om de kattenbak dagelijks te verschonen om de kans op besmetting te beperken, maar doe dat liever niet zelf. Is er niemand anders die het kan doen, gebruik dan handschoenen die je goed wast voordat je ze uittrekt, of neem wegwerphandschoenen. Aaien en knuffelen met een kat kan absoluut geen kwaad.
Omdat katten vrij rondlopen en hun behoefte overal doen, kan de parasiet via de dieren die buiten grazen en rondscharrelen jouw stukje vlees bereiken. Door je vlees goed te verhitten kan de parasiet geen schade meer aanrichten. Eet dus geen rauw vlees (bak de biefstuk goed door, let op dat vlees van de barbecue goed gaar is, eet geen filet americain, geen rauwe tartaar enz.). Als jouw vlees diepgevroren is geweest (minimaal -20 graden Celsius), is de parasiet ook onschadelijk geworden.
De ontlasting van de kat kan ook in aanraking komen met groenten uit bijvoorbeeld eigen tuin of volkstuin. Omdat je niet altijd weet waar jouw groenten vandaan komen, is het aan te raden alle groenten goed te wassen. Draag ook handschoenen als je in de tuin werkt.
Zie het handige overzicht van producten die je beter kunt laten staan.
Sommige vleeswaren zijn alleen gedroogd, gerookt of gefermenteerd. Deze bewerkingen zijn echter niet voldoende om de toxoplasmoseparasiet te doden.Vleeswaren als chorizo en salami kun je daarom beter laten staan. Het is belangrijk dat vleeswaren (ook) gebakken, gestoofd of gekookt zijn. Kijk op de verpakking of vraag het bij twijfel na bij de slager of de fabrikant. Als je de vleeswaren verhit, bijvoorbeeld plakjes salami meebakken op een pizza of stukjes chorizo in een ovenschotel, dan kun je deze vleeswaren wel gebruiken.
Listeria
In rauwe melk, rauw vlees of rauwe vis kan de Listeriabacterie voorkomen, deze kan voedselvergiftiging veroorzaken en schadelijk zijn voor de baby en zelfs een miskraam veroorzaken. De bacterie is niet bestand tegen koken en pasteuriseren. Gebruik daarom geen ongepasteuriseerde melk en eet geen zachte buitenlandse kaas met het opschrift 'au lait cru'. De kaas die in de Nederlandse winkels verkocht wordt is vrijwel altijd van gepasteuriseerde melk gemaakt. De Listeriabacterie kan in harde kaas niet overleven. Harde kazen van rauwe melk, bijvoorbeeld boerenkaas, kun je dus wel eten. Listeria is ook aangetroffen in verpakte vis, zoals gerookte zalm, paling, forel. Eet dus geen vacuüm verpakte vis, tenzij je de vis goed verhit voor gebruik. Je kunt wel alle vissoorten eten als ze vers zijn (eet geen roofvissen zoals zwaardvis, snoekbaars, haai, koningsmakreel en verse tonijn). Haring is geen probleem, als deze maar vers is.
De Listeriabacterie vermenigvuldigt zich ook in goed gekoelde of vacuüm verpakte producten. Daarom kan de Listeriabacterie ook in vacuümverpakte vleeswaren voorkomen, maar slechts in kleine hoeveelheden die niet gevaarlijk zijn. Hoe langer je het product bewaart, hoe groter het risico is dat de concentratie bacteriën te hoog wordt. Belangrijk bij alle vacuüm verpakte producten, zoals vleeswaren, is dus dat je ze niet meer eet als de houdbaarheidsdatum is verstreken.
Speciale broodsmeersels en yoghurtdrankjes met sterolen en stanolen
Deze producten woren soms aangeraden als het cholesterolgehalte te hoog is. Het is niet onderzocht of ze veilig zijn tijdens de zwangerschap, daarom staat op de verpakking dat je ze tijdens zwangerschap niet kunt gebruiken.
Kruiden:
Normaal keukengebruik van kruiden is geen probleem. Gebruik anijs, dong quai, fenegriek, gember, meidoorn, moederkruid, nigelle, salie, senna en venkel alleen om culinaire reden, en niet dagelijks als medicijn. Gebruik het ook niet als thee.Thee als sterrenmix bevat zoethout, dit kan bloeddrukverhogend werken.
Vermijd deze kruiden helemaal: absint-alsam, aloe, boerenwormkruid, borage (komkommerkruid), efedra, groot en klein hoefblad, kava kava, sassafras en smeerwortel.
Vitamine A
Teveel vitamine A kan schadelijk zijn voor de ongeboren baby. Vitamine A zit van nature in producten van dierlijke oorsprong, zoals vlees en melk. Daarnaast is het toegevoegd aan margarine, halvarine en bak en braadproducten (niet aan olie). In lever zit heel veel vitamine A. Daarom kun je beter geen lever eten en per dag niet meer dan één boterhambeleg leverworst, leverkaas, leverpastei, paté, Hausmacher of Berliner.
Als je vitaminetabletten gebruikt, koop dan tabletten die speciaal bedoeld zijn voor zwangere vrouwen, die bevatten weinig vitamine A.
Cafeïne en koffie:
Het is niet helemaal duidelijk of er een relatie is tussen cafeïne en een verhoogd risico op een miskraam en op een laag geboortegewicht, maar veiligheidshalve wordt 300 mg cafeïne per dag als bovengrens geadviseerd. Het is ook mogelijk dat je door cafeïne onrustiger wordt en minder goed slaapt, en je daardoor minder fit voelt. Koffie, thee, cola en energydrinks bevatten cafeïne. Met deze gegevens kun je zelf uitrekenen hoe je onder de grens van 300 mg per dag blijft of hoe je de hoeveelheid kunt beperken:
1 kopje koffie 75 mg
1 kopje cafeïnevrije koffie 2-4 mg
1 kopje thee 30-40 mg
1 kopje kruidenthee 0 mg
1 glas cola 40 mg
1 glas cafeïnevrije cola 0 mg
1 glas up-drink 0 mg
1 reep chocolade 30 mg
1 blikje (250 ml) energydrank 80 mg
Drop:
In drop zit de stof glycyrrhizine, dit kan de bloeddruk verhogen. De boosdoener glycyrrhizine is afkomstig uit de wortel van de zoethoutstruik. Het stofje zit in zowel zoute als zoete drop als in zoethoutthee en kruidenthee met zoethoutwortel. Aangezien hoge bloeddruk regelmatig voorkomt in de zwangerschap, kun je beter niet meer dan 100 gram drop of drie glazen thee met zoethoutwortel per dag gebruiken. Als jouw bloeddruk te hoog is, kun je deze producten beter helemaal weglaten.
Kaneel:
Kaneel bevat de smaakstof coumarine. Coumarine en andere stoffen die daarop lijken, worden in de geneeskunde gebruikt als antistollingsmiddelen voor het bloed. Het is niet duidelijk of coumarine in de vorm van kaneel hetzelfde effect heeft als zuivere coumarine. Daarom wordt nu voorzichtigheidshalve het advies gegeven niet buitensporig veel kaneel te gebruiken. Normaal kaneelgebruik zal dan ook geen nadelige effecten hebben. Kaneel wordt verwerkt in kaneelthee, appeltaart, ontbijtkoek, kruidkoek, stroopwafels, kaneelkoekjes, pepernoten en speculaas. Daarnaast wordt het in de keuken verwerkt in bijvoorbeeld gestoofde peertjes en rode kool.
